Boyokani ya Washington: kosalela yango ekiti na 33,3 % kati na sánzá ya mwambe mpe ya zómi 2026

Kosalela Boyokani ya kimya ya Washington, oyo esinyamaki na 27 sánzá ya motoba 2025 kati na Republiki Demokratiki ya Kongó mpe Rwanda na bokɛngɛli ya Amerika, ekitaki moke kati na sánzá ya mwambe mpe ya zómi 2026. Lapólo ya sika ya Baromètre des Accords de Paix en Afrique (BAPA), oyo etángamaki mokɔlɔ ya yambo 2 sánzá ya zómi na moko, elobi ete kosalela yango nyonso ekómi na 33,3 % na nsuka ya sánzá ya zómi, wana ezalaki na 35 % na nsuka ya sánzá ya nsambo: ekiti na points 1,7.

Bamboka nyonso mibale etalami. Bilaka ya RDC esalemi na 30,8 %, wana ezalaki 31,7 % sánzá misato liboso; oyo ya Rwanda ekiti uta 30,6 % kino 29,5 %.

Nini ezali kokanga kosalela yango

BAPA elobeli bitumba oyo ezali kaka na Ɛsti ya RDC mpe bokeseni ya makanisi na likambo ya kosilisa makasi ya FDLR, mpe na likambo ya kolongola basoda mpe kolongola mibeko ya komibatela ya Rwanda. Ebakisami mpe makoki moke ya kotalela soki makambo esalemi, kobeba ya boyokani ya politiki mpe ya bokengi, mpe mikakatano mpo na kokómisa lisalisi epai ya bato.

Engebene lapólo, kokita ya ba points eutí mingi na kokitisa ba points ya misala mibale ya kobongisa oyo etali bilaka yango ya bokengi: mwango ya elongo mpo na kosilisa makasi ya FDLR mpe mwango ya elongo mpo na kolongola basoda mpe kolongola mibeko ya komibatela ya Rwanda. Moko na moko ekiti uta 7,5 kino 5 na 10. BAPA elimboli ete ba points yango etali kaka ndenge mwango ebongisami, ezali kolakisa te ete makambo yango moko ekiti ndenge moko: kosilisa solo makasi ya FDLR mpe kolongola solo basoda etalelamaka ndenge mosusu.

Mwango ya misala ya basoda (OPORD)

Baromètre ezali mpe na mitungisi mpo OPORD esalelami naino malamu te. Esalemaki na sánzá ya libwa 2025 mpo na kobongola CONOPS na misala oyo esangisami na esika, mpe kosalela yango esengelaki kobanda na sánzá ya zómi 2025.

Nsima ya botaleli ya eteni ya liboso na sánzá ya zómi na moko 2025, oyo emonaki mingi kokabola nsango ya bisika FDLR ezali mpe kampanye ya RDC mpo na kobenga bitumba yango batika bibundeli, eteni ya mibale ekangamaki. Eteni yango etali kobongisa misala ya basoda mpo na FDLR mpe kolongola mibeko ya komibatela ya Rwanda, mpe ezali kokangama mpo na molɔngɔ ya misala, ndenge ya kotalela mpe mbongwana ya bokengi.

Na likita ya motoba ya JSCM, na sánzá ya mwambe 2026, bamboka mibale bakanisaki kotalela lisusu ndenge ya kobongisa misala. Likita ya JSCM mpo na OPORD, uta 20 kino 22 sánzá ya zómi 2026, esalisaki mpo na kosukisa mwango ya sika, kasi mokanda ya sika endimamaki naino te na 31 sánzá ya zómi. Mpo na BAPA, soki mwango ya sika ezali te oyo elakisi polele mikumba, mikolo ya solo, bitape oyo bakoki komeka mpe botaleli ya solo, bilaka ya bokengi ekozala kaka mpasi mpo na kosalela.

Na esika, makambo mingi ebongwani te

Atako Boyokani ya Washington mpe makambo ya Doha, makambo ya bitumba ebongwani mingi te. Bitumba ezali kaka kati na basoda ya Kongó mpe batomboki ya AFC/M23, oyo Kinshasa mpe bayebi ya ONU balobaka ete Rwanda ezali kosunga bango, likambo oyo Kigali endimaka te. Lisangá yango ekómi Front pour la refondation de la nation (FRN), oyo Joseph Kabila azali kokamba. Kofundana mpo na kobuka kotika bitumba mpe ndenge ya kososola bilaka na bokeseni ezali kobakisa kozanga kondimana kati na Kinshasa mpe Kigali.

Makambo ya kobosana te

• Kosalela nyonso: 33,3 % na nsuka ya sánzá ya zómi 2026, wana ezalaki 35 % na nsuka ya sánzá ya nsambo
• RDC: 30,8 % (liboso 31,7 %); Rwanda: 29,5 % (liboso 30,6 %)
• Misala mibale ya kobongisa bokengi ekitisami uta 7,5 kino 5 na 10
• OPORD ya sika endimami te kino 31 sánzá ya zómi 2026

Etíkámá: Baromètre des Accords de Paix en Afrique (BAPA). Foto ya kala: Présidence ya Republiki Demokratiki ya Kongó.

Na bafoto

Esika nsango ewutí : Baromètre des Accords de Paix en Afrique (BAPA)